Gemeente Vlissingen, Vlissingen

scheepswrakje bij Oranjemolen

Projecten

Ter hoogte van de Oranjemolen spoelen in 2007 resten van een klein scheepswrak bloot. Een voorbijganger merkt deze op en meldde de vondst bij de Stichting Cultureel Erfgoed Zeeland. Samen met de WAD worden de resten nader bekeken. Het wrak ligt op dat moment grotendeels begraven in het zand en kan daarom slechts summier gedocumenteerd worden. Alle zichtbare palen en planken worden ingemeten met GPS en er worden foto's genomen. De jaren daarna duiken de resten nog regelmatig op.

 

Als we naar de locatie van het gevonden wrak kijken zien we dat op de kaart van Jacob van Deventer, die de Middeleeuwse situatie aangeeft, het wrak net buitendijks zou kunnen hebben gelegen. Op de kaart van Adams uit 1585 is echter te zien dat precies op deze plek de stadsversterking wordt uitgebreid. De kans dat een dan al aanwezig scheepswrak tijdens deze werken nog volledig intact bewaard zou zijn gebleven lijkt vrij gering. Op de vondstlocatie staat in 1585, net als vandaag, een klein strandje aangegeven. Een plek waar een schip zeker zijn laatste rustplek gevonden zou kunnen hebben.

In 2014 en 2018 komen de resten van het wrak weer aan het licht. In maart 2018 wordt er in opdracht van de gemeente Vlissingen een beperkt onderzoek op uitgevoerd door maritiem archeologen van het bedrijf ADC Archeoprojecten in smenwerking met de Walcherse Archeologische Dienst en deskundigen van de Historische Scheepswerf Meerman. Hierbij kan worden vastgesteld dat het schip groter is dan aanvankelijk ingeschat. Het vaartuig is circa 20m lang en 5,4m breed en ligt met het voorsteven naar zee. In het schip zijn corrosiebrokken met afdrukken van kanonskogels en mogelijk ook kanonskogels zelf gevonden.

 

Het is erg moeilijk is om op basis van de beperkte zichtbaarheid een degelijke interpretatie van de gevonden scheepsresten te doen. Op een tekening uit 1850 worden de uit het zand stekende spanten al weergegeven. Het schip moet er dan al geruime tijd hebben gelegen. Op basis van het beperkte materiaal zou volgens deskundigen van de Historische Scheepswerf Meerman, afgaande op de grootte en de spanten, met het nodige voorbehoud gedacht kunnen worden aan restanten van een Vlaamse viskotter. Meer specifiek een Oostendse visserssloep uit de 19e eeuw. Over dit type schepen is niet zoveel bekend. Wel werd in Oostende in 2005 'De Nele ' te water gelaten, gebouwd naar model van deze historische tweemastsloep.

De onderzoekers hebben monsters van het schip genomen in de hoop het hout te kunnen dateren aan de hand van jaarringen. Eind mei moeten de eerste resultaten daarvan bekend zijn. De kanonskogels zouden misschien in verband gebracht kunnen worden met de Engelse beschietingen van Vlissingen in 1809? Is het scheepje in de vuurlinie terecht gekomen en hier noodgedwongen aan wal gezet? Of nam het deel aan de oorlogshandelingen? Hopelijk komen we binnenkort meer te weten over dit mysterieuze vaartuig.

 

De scheepsresten zijn intussen weer afgedekt met zand en stenen. De toestand van het wrak zal met gepaste tijd worden geëvalueerd. Tot op vandaag is de toestand en conditie nog ongewijzigd ten opzichte van 2007.